mogelijkheden voor optimale temperatuur

Tussenstand van het zonnecollector experiment

Nu het seizoen zo langzamerhand het einde gaat naderen en de warmte weer langzaam naar het zuiden toe vertrekt is het een goed moment om een tussenevaluatie te doen van de zonnecollector. In een e ThermoPond oplossing: voorbeeldinstallatie van een zonne-collector" rel="external">eerder artikel is een voorbeeldinstallatie beschreven die vanaf het prille begin van de lente haar capaciteiten kan tonen op de privé-vijver. Deze vijver ligt in de schaduw en wordt slechts voor een klein gedeelte beschenen door de zon, zodat precies ingeschat kan worden wat de toegevoegde waarde van de zonnecollector is geweest. In dit artikel worden die eerste bevindingen met u gedeeld, en wordt een doorkijkje gegeven naar de verwachtingen voor het na-seizoen..

Karakteristieken en ervaringen


Het voorjaar heeft een warm begin gekend met een periode van zomerse temperaturen. De zonnecollector heeft deze warmteperiode boven verwachting opgepakt, met temperaturen in de collector tot ruim boven de 100 graden (in rust). In deze periode is er echter voor gekozen om deze warmte niet direct in de vijver te stoppen omdat het voorjaar vaak instabiel is qua temperatuur, en de koi in het voorjaar deze temperaturen ook niet echt nodig hebben. Wat dat betreft is het verwarmingsschema de leidraad geweest, en dit is zo goed mogelijk gevolgd. De collector is in deze periode afgesteld op een temperatuur van 18 graden en deze temperatuur is eenvoudig bereikt. Ook het doorkruizen van de "twilightzone", de zone 10-15 graden, is voor de collector geen probleem gebleken en dat is toch eigenlijk wel een pre voor ieder verwarmingssysteem want dan kan de koi snel op krachten komen na de winter. Wat dat betreft is het verwarmingsschema afgesteld op de jaar-gemiddelden (zie hiervoor de website van het KNMI) en daarin is een trendbreuk te zien zo aan het einde van april en nemen de temperaturen een structurele vlucht omhoog. Achteraf is dit een goede keuze geweest, de weergoden hebben ons genadeloos afgestraft met een lange periode van zeer slecht en koud weer. Voor het seizoen een domper, maar voor het experiment natuurlijk wel een goede test. Immers, een zonnecollector is volledig afhankelijk van de hoeveelheid en intensiteit van licht (UV) en op zwaar bewolkte dagen is gebleken dat de collector in dat geval beperkte waarde heeft. Het positieve nieuws is echter dat de temperatuur van de vijver, die volledig in de schaduw ligt, toch niet meer onder de 18 graden is geweest.

Bereiken van de gewenste zone


De echte "temperatuur-doorbraak" is wat later gekomen dan ik had verwacht, in eerste instantie was deze "geplanned" zo medio mei en was het de bedoeling om de 20-graden zone te bereiken. Dit is voor dit jaar in ieder geval net een trede te hoog gebleken, en pas begin juni kon de 20 graden zone substantieel bereikt worden. De vijver heeft daarna in juli 1x een terugval naar 19.8 graden gehad in een extreem koude week (we zouden bijna vergeten hoe gruwelijk koud juli ook alweer was…..), de overige periode draait de vijver in de gewenste bandbreedte van 21 - 24 graden. Ik mag stellen dat het vijverwater dit seizoen zeker 2 a 3 graden hoger is dan ik had kunnen verwachten zonder de collector. Dat lijkt niet veel, maar voor de ontwikkeling (met name groei) van de koi is deze 2 a 3 graden echt enorm belangrijk. Het is namelijk precies het verschil tussen "dik worden maar niet groeien" en "bouwen aan lengte en lichaam", een fenomeen waar vele hobbyisten kennis mee maken of mee gemaakt hebben wanneer wordt gesteld dat een koi in een Nederlandse vijver vaak niet groter wordt dan 60 a 70 centimeter. Wat dat betreft is de reactie van "verwarmers" aan het einde van hun allereerste verwarmingsjaar altijd een zeer aangename verrassing wanneer de koi in de meetbak de verwachtingen ruimschoots overtreffen! Momenteel zitten we in de periode dat het moet gebeuren, de maanden juli, augustus en september zijn van enorm belang voor de ontwikkeling van de koi. Het is de periode dat de koi daadwerkelijk aanzet tot groei, en aan het einde van deze periode vaak onverzadigbaar lijkt als het gaat om eetlust. Dit vertaalt zich door tot de maand september, waarbij de koi langzaam de omslag maakt van lengtegroei naar opbouw van reserves voor de overwintering. De opbrengst van de collector wordt dan ook de komende periode nauwlettend gevolgd, en tot nu toe met heel veel (voor)plezier!

Ei van Columbus?


Is een zonnecollector dan "het ei van Columbus" in een periode waarin de energieprijzen de pan uit rijzen en duurzaamheid een verantwoordelijkheid van de burger wordt? "Nee" is het korte antwoord… want de beste man leefde ergens rond 1492 dus dat ei is al lang bedorven! Maar rekening houdend met het gedrag van de collector en de bewegingen van de natuur als het gaat om lichtintensiteit kan gesteld worden, dat de collector een zeer verantwoorde investering blijkt die garant kan staan voor jarenlang verwarmingsplezier! En dat wordt elk jaar meer omdat de terugkerende kosten nagenoeg nihil zijn (beperkt tot stroomkosten van een kleine CV-pomp)!!

Om dit artikel af te sluiten in een notendop de belangrijkste bevindingen tot nu toe:

  • bij zwaar bewolkte dagen is de opbrengst van de collector beperkt, en is een terugval in temperatuur te verwachten naar normale waarden
  • bij licht bewolkte dagen is de opbrengst beduidend meer, en kan substantieel worden verwarmd
  • de opbrengst voor 20m3 water is in de praktijk op mijn vijver ongeveer 1 graden per dag gebleken, zonder de opwarming door directe zonnestraling op de vijver zelf meegerekend omdat deze in de schaduwzone ligt
  • omdat de zonnecollector afhankelijk is van licht is met name de zomerperiode geschikt. De dagen zijn dan langer, en de nachten zijn korter. De netto opbrengst in het voorjaar kan dan ook niet vergeleken worden met de netto opbrengst in de zomer (te zien aan de gemiddelde temperatuur van de leidingen)
  • geïsoleerde vijvers zijn zwaar in het voordeel omdat de warmte van het water veel beter vastgehouden kan worden wat zich vertaald in minder schommelingen en hogere basistemperaturen!
  • heftige koude nachten kunnen voor een aardige afkoeling zorgen, waardoor er schommelingen in temperatuur ontstaan. Deze schommelingen zijn echter niet direct bedreigend, maar het is wel een aandachtspunt voor onverwarmde vijvers
  • door mee te bewegen met de algemene trend van de temperatuur (die de basis vormt van het verwarmingsschema) kan substantieel verwarmd worden op een zeer economische manier
  • in de zomerperiode komt de collector letterlijk eenvoudig op stoom en kan een optimaal rendement verkregen worden

En als we dan de bereikte temperaturen tot nu toe "plotten" op het schema, dan kunt u zelf opmaken dat bovenstaande ervaring veel vertrouwen geeft voor de rest van het seizoen en de velen die nog komen gaan. Wordt vervolgd...

Het schema in de praktijk totaan 201208

Koi-Ontwikkeling.info gebruikt cookies en scripts van Google om uw gebruik van onze websites geanonimiseerd te analyseren, zodat we functionaliteit en effectiviteit kunnen aanpassen en advertenties kunnen tonen. Ook worden cookies en scripts van Facebook, Twitter, en Google gebruikt om social media integratie op onze websites mogelijk te maken.

Indien u hiermee niet kan instemmen dient u uw browser direct af te sluiten en de website niet te gebruiken. Meer informatie kunt u lezen in de Cookie- en privacy-verklaring.